Tabela budżetu domowego
Zanim przeczytasz
Tabela budżetu domowego to zestawienie przychodów i wydatków miesiąca z kolumnami plan, wykonanie i różnica. Działa tylko wtedy, gdy uzupełniasz ją regularnie. Forma jest drugorzędna: sprawdzi się kartka, arkusz i aplikacja.
Czym jest tabela budżetu domowego?
To spis wszystkich przychodów i wydatków gospodarstwa domowego z podsumowaniem, czyli bilansem: różnicą między tym, co wpłynęło, a tym, co wydano. Budżet może mieć formę tabeli, listy albo aplikacji, ale tabela pokazuje kategorie obok siebie.
Obejmuje wybrany okres. Najczęściej jest to miesiąc, bo łatwo go ogarnąć. Można też planować kwartał, a przy większych, rzadkich wydatkach cały rok.
Jakie kolumny ma tabela budżetu?
Cztery: kategoria, plan, wykonanie i różnica, przy czym różnica to plan minus wykonanie. Taki układ zestawia plan wobec wykonania w każdej kategorii osobno. Dodatnia różnica oznacza, że wydano mniej, niż zaplanowano, ujemna, że plan przekroczono.
| Kategoria | Plan | Wykonanie | Różnica |
|---|---|---|---|
| Mieszkanie | … | … | … |
| Jedzenie | … | … | … |
| Transport | … | … | … |
Pod ostatnim wierszem dodaj sumę każdej kolumny. Suma przychodów minus suma wydatków daje bilans miesiąca.
Co wchodzi w skład budżetu domowego?
Przychody i wydatki, a każde z nich dzieli się na dwie grupy. Ten podział ma praktyczne znaczenie: wydatki stałe są z góry znane i trudno je obciąć, zmienne zależą od bieżących decyzji, więc to w nich szuka się oszczędności.
Przychody:
- stałe, na przykład pensja, emerytura czy świadczenia wypłacane co miesiąc
- nieregularne, na przykład premie, dorywcze zlecenia i zwroty
Wydatki:
- stałe, na przykład czynsz, raty i abonamenty
- zmienne, na przykład jedzenie, paliwo i rozrywka
Jakie kategorie wydatków wpisać?
Na start wystarczy kilka grup: mieszkanie, jedzenie, transport, zdrowie, rodzina, rozrywka i oszczędności. Przy samochodzie dodaj osobny wiersz „Auto i transport” na rzadkie koszty: OC, przegląd techniczny i wymianę opon. Pojawiają się raz w roku, ale potrafią rozbić plan jednego miesiąca. Wydatki roczne podziel na 12 i wpisuj co miesiąc, dzięki czemu żaden miesiąc nie dostaje ich w całości.
Jak podzielić pieniądze w tabeli?
Są dwa sposoby zapełnienia kolumny „plan”. Pierwszy to budżetowanie do zera: planujesz wyłącznie to, co faktycznie masz, i przypisujesz każdą złotówkę do jakiejś kategorii, także do oszczędności. Gdy przychody minus plan dają zero, nic nie zostaje bez przeznaczenia.
Drugi to zasada 50/30/20, popularna reguła orientacyjna. Dzieli dochód na potrzeby, zachcianki i oszczędności: połowa na potrzeby, trzydzieści procent na zachcianki, dwadzieścia na oszczędności. Traktuj ją jako punkt wyjścia, a nie przepis: przy wysokim czynszu czy racie proporcje trzeba będzie przesunąć.
W czym prowadzić tabelę: kartka, Excel czy aplikacja?
To zależy od tego, czy dane mają płynąć z banku.
- Kartka lub metoda kopertowa: sprawdza się przy gotówce. Dzielisz ją na koperty z kategoriami i budżet działa bez żadnej aplikacji.
- Arkusz: daje ręczną kontrolę nad kolumnami i wzorami, bez automatów.
- Aplikacja: wybierz ją, gdy chcesz, żeby transakcje importowały się z kont bankowych.
Gotowe pliki do pobrania, czyli szablon budżetu domowego, to osobny temat, podobnie jak przykładowy budżet domowy z wypełnionymi kwotami.
Jak zrobić tabelę z wydatkami w Excelu?
Ustaw kolumny tak jak w tabeli powyżej: kategoria, plan, wykonanie, różnica. W polu różnicy wpisz odejmowanie komórek, na przykład =B2-C2, i przeciągnij wzór w dół. Na końcu dodaj wiersz z sumą każdej kolumny.
Jak często uzupełniać tabelę?
Wpisuj wydatki po każdej płatności albo raz w tygodniu, jeśli wolisz zbiorczo. Podsumowanie, czyli porównanie planu z wykonaniem, rób raz w miesiącu, przed ułożeniem planu na kolejny.